m.06 · Çalışma alanı

Medeni ve Borçlar Hukuku

Sözleşme ilişkilerinden ve haksız fiilden doğan sorumluluk ile tazminat taleplerini kapsar.

  • 6 Başlıca iş türü
  • 1 İlgili yazı
  • 5 Sık sorulan soru
  • Çanakkale Büro merkezi
Kapsam

Bu alan neyi kapsar?

Medeni ve borçlar hukuku; kişiler arasındaki sözleşme ilişkilerini, bu ilişkilerden ve haksız fiilden doğan sorumluluğu, maddi ve manevi tazminat taleplerini kapsar. Büromuzda bu alanda dava takibi ve danışmanlık hizmeti verilmektedir.

Süreç nasıl ilerler

Borç ilişkilerinden doğan uyuşmazlıklarda ilk değerlendirilen konu, talebin hangi hukuki temele dayandığıdır: sözleşme, haksız fiil ya da sebepsiz zenginleşme. Bu ayrım hem zamanaşımı süresini hem ispat yükünü belirler.

Dava açılmadan önce muacceliyet, temerrüt ve varsa ihtar koşulu incelenir. TBK m.117, borcun ifa zamanı belirliyse ayrıca ihtara gerek olmadığını, belirli değilse alacaklının ihtarıyla borçlunun temerrüde düşeceğini öngörür. Temerrüt, faiz başlangıcı bakımından belirleyicidir.

Yargılama aşamasında görevli mahkeme kural olarak asliye hukuk mahkemesidir (HMK m.2); kanunda aksine düzenleme bulunan hâller saklıdır. Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat davalarında, 7445 sayılı Kanun ile getirilen düzenleme uyarınca dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Bu nedenle sürecin arabuluculuk aşamasıyla başlaması olağandır.

Görüşme öncesi hazırlık

Borç ilişkilerinde ilk belirlenen şey talebin hangi temele dayandığıdır — sözleşme, haksız fiil ya da sebepsiz zenginleşme. Bu ayrım hem zamanaşımı süresini hem ispat yükünü değiştirir; bu yüzden olayın tarihi ve nasıl geliştiği baştan net aktarılmalıdır.

Derlenecek belgeler: sözleşme ve ekleri, sipariş ve teslim kayıtları, faturalar, ödeme dekontları, yazışmalar ve varsa ihtarname. Haksız fiil kaynaklı taleplerde kaza tespit tutanağı, kamera görüntüleri, sağlık raporları ve gider belgeleri esas alınır. Temerrüt tarihi faiz başlangıcını belirlediğinden, ihtarnamenin tebliğ tarihi ayrıca kaydedilmelidir.

İş türleri

Yürütülen başlıca işler.

  • 01 Sözleşmelerin hazırlanması ve incelenmesi
  • 02 Sözleşmeye aykırılıktan doğan davalar
  • 03 Haksız fiilden doğan maddi ve manevi tazminat davaları
  • 04 Trafik kazasından doğan tazminat ve araç değer kaybı talepleri
  • 05 Alacak ve istirdat davaları
  • 06 Kişilik haklarına saldırıdan doğan talepler
Mevzuat çerçevesi

İlgili temel kanunlar.

  • 6098 Türk Borçlar Kanunu
  • 4721 Türk Medeni Kanunu
Sık sorulanlar

Medeni ve Borçlar Hukuku hakkında sık sorulanlar.

Yanıtlar kanun maddesine dayanır ve maddenin numarası birlikte verilir. Somut durumunuz bu genel çerçeveden ayrılabilir.

Tüm sorular
Alacaklarda genel zamanaşımı süresi kaç yıldır?

Türk Borçlar Kanunu m.146, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça her alacağın on yıllık zamanaşımına tabi olduğunu belirtir. m.147 ise kira bedelleri, vekâlet ve iş görme sözleşmelerinden doğan alacaklar gibi maddede sayılan hâller için beş yıllık süre öngörür.

Haksız fiilden doğan tazminat talebinde süre nedir?

TBK m.72 uyarınca tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Fiil aynı zamanda suç oluşturuyor ve ceza kanunu daha uzun bir süre öngörüyorsa o süre uygulanır.

Asliye hukuk mahkemesi hangi davalara bakar?

HMK m.2, dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, kanunlarda aksine düzenleme bulunan hâllerin saklı kaldığını belirtir.

Sözleşmenin yazılı yapılması şart mıdır?

TBK m.12, sözleşmelerin geçerliliğinin kural olarak hiçbir şekle bağlı olmadığını, kanunda öngörülen şeklin kural olarak geçerlilik şekli sayıldığını düzenler. Taşınmaz satışı gibi bazı işlemler için resmî şekil zorunludur; ispat kolaylığı bakımından yazılılık her hâlde yararlıdır.

Sözleşmedeki cezai şart her hâlde ödenir mi?

Türk Borçlar Kanunu m.182/3, hâkimin aşırı gördüğü ceza koşulunu indireceğini düzenler; bu yetki resen kullanılır ve sözleşmeyle ortadan kaldırılamaz. Ayrıca m.182/2 uyarınca alacaklı, hem borcun ifasını hem cezanın ödenmesini birlikte isteyemez — aksi kararlaştırılmadıkça seçim yapması gerekir.

İlgili yazılar

Medeni ve Borçlar Hukuku yazıları.

Her yazıda mevzuat kontrol tarihi belirtilir; kanun maddesi, oran ve süreler birincil kaynaktan doğrulanır.

Tüm yazılar
Diğer alanlar

Büronun diğer çalışma alanları.