m.08 · Çalışma alanı

İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku

İşçi ile işveren arasındaki sözleşme ilişkisinden doğan alacakları, fesih uyuşmazlıklarını ve sosyal güvenlik başvurularını kapsar.

  • 6 Başlıca iş türü
  • 1 İlgili yazı
  • 4 Sık sorulan soru
  • Çanakkale Büro merkezi
Kapsam

Bu alan neyi kapsar?

İş ve sosyal güvenlik hukuku; iş sözleşmesinin kurulmasından sona ermesine kadar işçi ile işveren arasında doğan hak ve yükümlülükleri, fesihten doğan alacakları ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıkları kapsar. Büromuzda bu alanda dava takibi ve danışmanlık hizmeti verilmektedir.

Süreç nasıl ilerler

İşçi ve işveren arasındaki alacak, tazminat ve işe iade uyuşmazlıklarında ilk adım arabuluculuktur. 7036 sayılı Kanun m.3, bu talepleri dava şartına bağlı arabuluculuk kapsamına alır; iş kazası veya meslek hastalığından doğan maddi ve manevi tazminat davaları bunun dışındadır.

Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanakla birlikte iş mahkemesinde dava açılır. İşe iade talebinde süre sıkıdır: fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya, anlaşmama tutanağından itibaren iki hafta içinde mahkemeye başvurulması gerekir.

Alacak davalarında hesaplama genellikle bilirkişi incelemesiyle yapılır; kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma, yıllık izin ve ulusal bayram genel tatil alacakları ayrı kalemler hâlinde değerlendirilir. Sosyal güvenlik boyutunda ise hizmet tespiti, prim gün sayısının düzeltilmesi ve sigortalılık başlangıcının belirlenmesi talepleri iş mahkemesinde görülür ve Sosyal Güvenlik Kurumu davada taraf olarak yer alır.

Görüşme öncesi hazırlık

İş uyuşmazlıklarında süre kısadır: işe iade için fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulması gerekir. Bu nedenle fesih bildiriminin tarihi ve şekli ilk sorulacak bilgidir.

Hesaplamanın dayanağını şu belgeler oluşturur: iş sözleşmesi, maaş bordroları, SGK hizmet dökümü ve işe giriş–çıkış bildirgesi, banka hesap hareketleri, varsa ihtarname ve tutanaklar. Fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram alacaklarında puantaj kaydı, giriş–çıkış kayıtları ve tanık beyanı önem taşır. Ücretin bir kısmı elden ödenmişse bunun ispatı ayrı bir mesele olduğundan banka kayıtları baştan derlenmelidir.

İş türleri

Yürütülen başlıca işler.

  • 01 Kıdem ve ihbar tazminatı talepleri
  • 02 İşe iade davaları
  • 03 Fazla mesai, yıllık izin ve ücret alacağı davaları
  • 04 İş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davaları
  • 05 Hizmet tespiti davaları
  • 06 İşçilik alacaklarında zorunlu arabuluculuk süreci
Mevzuat çerçevesi

İlgili temel kanunlar.

  • 4857 İş Kanunu
  • 5510 Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
  • 7036 İş Mahkemeleri Kanunu
Sık sorulanlar

İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku hakkında sık sorulanlar.

Yanıtlar kanun maddesine dayanır ve maddenin numarası birlikte verilir. Somut durumunuz bu genel çerçeveden ayrılabilir.

Tüm sorular
İşe iade için başvuru süresi nedir?

4857 sayılı Kanun m.20, iş sözleşmesi feshedilen işçinin fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmasını öngörür. Anlaşmaya varılamaması hâlinde son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılması gerekir.

İş davalarında arabuluculuk zorunlu mu?

7036 sayılı Kanun m.3, kanuna veya bireysel ya da toplu iş sözleşmesine dayanan işçi ve işveren alacağı ile tazminatı ve işe iade talebiyle açılan davalarda arabulucuya başvurulmasını dava şartı sayar. İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davaları ile bunlarla ilgili rücu davaları bu kapsamın dışındadır.

Kıdem tazminatına hangi hâllerde hak kazanılır?

1475 sayılı Kanun'un yürürlükte kalan m.14'ü; işveren tarafından ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık dışındaki nedenlerle fesih, işçinin haklı nedenle feshi, askerlik, emeklilik, kadın işçinin evlilik nedeniyle bir yıl içinde feshi ve işçinin ölümü hâllerini sayar. Her hâlde en az bir yıllık çalışma süresi aranır.

İş davası hangi mahkemede ve nerede açılır?

Görevli mahkeme iş mahkemesidir; iş mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bu sıfatla bakar (7036 sayılı Kanun m.5). Yetki bakımından m.6, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesini yetkili kılar. Çanakkale'de işyeri bulunan bir uyuşmazlıkta bu iki seçenek de değerlendirilebilir.

İlgili yazılar

İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku yazıları.

Her yazıda mevzuat kontrol tarihi belirtilir; kanun maddesi, oran ve süreler birincil kaynaktan doğrulanır.

Tüm yazılar
Diğer alanlar

Büronun diğer çalışma alanları.